Alle prognoses over de economie en de banenmarkt van nog maar een paar maanden geleden kunnen de prullenbak in. Het coronavirus heeft een nieuwe werkelijkheid gecreëerd met compleet andere perspectieven. Ben Rogmans, eigenaar van arbeidsmarktkansen.nl, praatte op eind maart Smart Group in een online meeting bij over de jongste trends. Wat staat de arbeidsmarkt te wachten? En waar zitten straks nog de kansen?

In korte tijd zijn allerlei sectoren knarsend tot stilstand gekomen: musea, theaters, restaurants en cafés sloten hun deuren, kappers en fysiotherapeuten staakten hun dienstverlening, het vliegverkeer ligt plat, winkelstraten zijn uitgestorven. Tegelijkertijd draaien andere delen van de economie op volle toeren. De zorg natuurlijk, maar bijvoorbeeld ook bij overheden, nuts- en ICT-bedrijven, in de media, webwinkels, de hele levensmiddelenketen en in de logistiek wordt doorgewerkt. Zij het anders dan anders.

Recessie op komst
De onmiddellijke effecten zijn evident. Maar wat betekent de coronacrisis voor de langere termijn, als het stof weer is neergedaald? Dat we in een wereldwijde recessie zijn beland is evident, maar hoe lang en hoe diep die recessie voor Nederland wordt, hangt ook af van de duur van de beperkende maatregelen en of het financiële stelsel het zolang houdt. Het Centraal Planbureau publiceerde zijn verwachtingen voor verschillende scenario’s, waarin we na drie, zes of twaalf maanden de stilgevallen sectoren opnieuw opstarten. In het gunstigste geval loopt de werkloosheid, mede dankzij de steunpakketten, op tot 4,5 procent in 2021, in het zwartste scenario tot 9,4 procent. Er dolen ook nog zorgelijker cijfers op de markt.

Verschillen per baan en per branche
De lijst van beroepen die in deze coronacrisis kwetsbaar zijn, is lang. En bevat naast beroepen die het altijd al moeilijk hebben zoals artiesten, ook veel banen die tot voor kort steady leken. Zoals die van tandarts, luchtverkeersleider en receptionist. De stimuleringsmaatregelen van de regering helpen veel ondernemingen overeind te houden. Wel voorziet Rogmans dat de werkloosheid onder schoolverlaters en flexwerkers over de hele linie snel zal toenemen. Verder verschilt de uiteindelijke impact van de coronacrisis op de werkgelegenheid per branche. Zo gaan in de bouw onderhoud en reparatie door, maar valt er wel een dip te verwachten wanneer lopende projecten zijn afgerond. De maakindustrie gaat tijdelijk door een dal doordat de vraag afneemt – met oplopende voorraden als gevolg – en wordt bovendien geconfronteerd met de kwetsbaarheid van aanvoerketens.

Omslagpunten
Rogmans denkt dan ook dat de coronacrisis tot de-globalisering leidt. De rol van China als fabriekshal van de wereld wordt kleiner; we gaan weer meer dichter bij huis produceren. Zo zorgt de huidige situatie op meer vlakken voor een omslag. Op het gebied van mobiel werken bijvoorbeeld. Dit wordt de norm, nu blijkt dat het makkelijk kan en digitalisering in een stroomversnelling is gekomen. Flexwerken gaat juist op z’n retour. En doordat de crisis de hele samenleving flink wakker geschud heeft en bijna iedereen in onzekerheid brengt over de eigen toekomst, wordt arbeidsmobiliteit een nóg belangrijker thema.

Arbeidsmobiliteit groeit
Dat belang komt op allerlei fronten boven drijven. Nu veel banen al dan niet tijdelijk dreigen te verdwijnen, moeten degenen die deze functies vervulden, op zoek naar een nieuwe werkkring. Tegelijkertijd zien we nog altijd grote tekorten op de arbeidsmarkt, bijvoorbeeld in de zorg, het onderwijs en de techniek: er is een hardnekkige mis match tussen vraag en aanbod. Die is mogelijk deels te ondervangen met bij- en omscholing van mensen die hun baan kwijtraken. Of van expats die terugkomen uit het buitenland – een andere trend die Rogmans signaleert. En bij het matchen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt, is zijn overtuiging, zijn straks talenten en vaardigheden (skills) bepalender dan diploma’s. Die verschuiving begint zich nu al af te tekenen in vacatureteksten.

Behoefte aan transparantie
De toegevoegde waarde die Smart Group in deze ontwikkelingen kan bieden als specialist in arbeidsmobiliteit, is enorm. Ook in economisch zware tijden zijn er loopbaankansen genoeg; het gaat erom de juiste mensen op de juiste plek te krijgen. Daarvoor is aan de vraag- én de aanbodkant werk aan de winkel. Aan de vraagkant valt bijvoorbeeld de grote ondoorzichtigheid op: er zijn duizenden websites met vacatures. Daar moeten werkzoekenden hun weg zien te vinden in meer dan 350.000 functietitels en vacatureteksten die weinig informatie bevatten en al helemaal niet op de doelgroep zijn afgestemd. Smart Group kan met zijn gedetailleerde kennis van en schat aan gegevens over de arbeidsmarkt helpen hierin meer transparantie te brengen. En zo de vraag dichter bij het aanbod brengen.

Juist nu!
Andersom kan Smart Group er op diverse manieren aan bijdragen dat het aanbod beter aansluit op de vraag. Smart Group brengt niet alleen vaardigheden en competenties van mensen in kaart, maar helpt deze ook te ontwikkelen. Met als gevolg dat mensen breder inzetbaar zijn en makkelijker doorstromen, ook binnen de eigen organisatie. Die interne doorstroom wordt de komende jaren veel groter, voorspelt Rogmans. Omdat het voor iedereen voordelen oplevert.

Weet veel over
Arbeidsmobiliteit